ساعت کاری مرز لطف‌آباد همچنان محل اختلاف؛ توافق هایی که به ترانزیت پایدار نرسید
سی نیوز*– با وجود توافق‌های پیشین ایران و ترکمنستان برای افزایش ساعات فعالیت گذرگاه‌های مرزی، فعالان حمل و نقل بین المللی همچنان از محدودیت زمان انجام تشریفات در مرز لطف‌آباد گلایه دارند. موضوعی که بررسی سوابق آن نشان می‌دهد دست‌کم از ابتدای سال ۲۰۲۵ در مذاکرات دو کشور مطرح بوده، اما هنوز درباره میزان اجرای هماهنگ توافق‌ها در این گذرگاه ابهام وجود دارد.
به گزارش سی‌نیوز، در دی ماه ۱۴۰۳، نمایندگان دستگاه‌های مرزی ایران و ترکمنستان در گذرگاه آرتیق ـ لطف‌آباد درباره افزایش ظرفیت پذیرش کامیون‌ها و طولانی‌تر شدن ساعات فعالیت توافق کردند. بر اساس گزارش منتشرشده در ۱۴ ژانویه ۲۰۲۵، قرار بود ساعات کاری این مرز از ۱۵ ژانویه به‌صورت آزمایشی یک ساعت و نیم افزایش یابد و ظرفیت روزانه آن به ۳۰۰ وسیله نقلیه برسد.
مسئله فقط باز بودن دروازه مرزی نیست
در یک گذرگاه بین‌المللی افزایش ساعت فعالیت گمرک زمانی به افزایش واقعی ظرفیت عبور منجر می شود که دستگاه های کنترل مرزی، گذرنامه، قرنطینه و سایر واحدهای مرتبط نیز به صورت هماهنگ فعالیت کنند. اگر تنها یکی از این بخش‌ها زودتر تعطیل شود، ممکن است فرآیند عبور کامیون با وجود فعالیت سایر دستگاه‌ها متوقف بماند.
از سوی دیگر، افزایش ساعات کاری فقط در یک سوی مرز نیز لزوماً به افزایش تردد منجر نمی‌شود. ظرفیت عملیاتی گذرگاه به ساعات مشترک فعالیت دو کشور وابسته است؛ موضوعی که اهمیت هماهنگی میان لطف‌آباد ایران و آرتیق ترکمنستان را دوچندان می‌کند.
البته بررسی منابع موجود نشان می‌دهد ساعات دقیق و فعلی فعالیت تمام دستگاه‌های دو سوی این گذرگاه به‌صورت یکپارچه و قابل استناد منتشر نشده است. بنابراین هنوز نمی‌توان مشخص کرد که مشکل اصلی ناشی از اختلاف ساعت کاری دو کشور است یا ناهماهنگی دستگاه‌ها در داخل پایانه.
توسعه زیرساخت در ترکمنستان؛ پرسش درباره بهره‌برداری مشترک
در آبان ۱۴۰۴، گمرک ترکمنستان از آغاز بازسازی گذرگاه‌های آرتیق و سرخس خبر داد. این طرح که اجرای آن برای سال‌های ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶ برنامه‌ریزی شده، شامل نوسازی ساختمان‌های گمرکی، توسعه سامانه‌های دیجیتال و خودکارسازی تشریفات با هدف کاهش زمان توقف کامیون هاست.
اکنون پرسش اصلی این است که توافق‌های پیشین ایران و ترکمنستان تا چه اندازه در مرز لطف آباد اجرا شده‌اند و چرا با وجود اعلام افزایش ساعات کاری، فعالان حمل‌ونقل همچنان از محدودیت زمان انجام تشریفات سخن می‌گویند؟
پاسخ به این پرسش نیازمند انتشار آمار روزانه پذیرش کامیون‌ها، ساعات واقعی فعالیت دستگاه‌های مرزی و متوسط زمان توقف ناوگان در دو سوی گذرگاه است؛ اطلاعاتی که می‌تواند روشن کند مشکل لطف‌آباد در کمبود ساعت کاری است یا در نحوه مدیریت همان ساعات موجود.
نظرات بسته شده است، اما بازتاب و پینگ باز است.