شکستن رکورد کرونا در ازدحام بنادر ؛ ۴ میلیون کانتینر معطل ماندند

سی نیوز-سرویس بین الملل-* صف‌های طولانی و بی‌ سابقه‌ای که پشت دروازه های بنادر جهان شکل گرفته یادآور روزهای تلخ همه‌ گیری بیماری کرونا است با این تفاوت که این‌ بار مشکل از کمبود کشتی نیست، بلکه کشتی‌ های غول‌ پیکر جهان جایی برای پهلو گرفتن ندارند!

بر اساس تازه‌ترین داده‌های مؤسسه معتبر Linerlytica، در هفته پایانی اوت میزان ظرفیت کشتی‌ های کانتینری گرفتار در ازدحام بنادر جهان به عدد خیره‌کننده ۴.۳۱ میلیون TEU (معادل کانتینر استاندارد) رسید. این رقم حتی از اوج بحران و اختلالات دوران کرونا در سال ۲۰۲۲ که حدود چهار میلیون TEU ثبت شده بود نیز عبور کرد تا بالاترین حجم مطلق ظرفیت معطل‌مانده در تاریخ حمل‌ونقل دریایی به ثبت برسد.

وقتی این حجم از ظرفیت روی آب لنگر می‌اندازد، یعنی حدود ۱۲.۶ درصد از کل ناوگان کانتینری جهان به جای جابه‌جایی کالا، در صف انتظار گرفتار شده‌ اند.

شاید در نگاه اول عجیب به نظر برسد که در زمانه ساخت و تحویل کشتی‌های نو ، بازار با کمبود تناژ روبه‌ روست. پاسخ در همین لنگرگاه‌ ها نهفته است؛ وقتی بیش از چهار میلیون TEU ظرفیت در صف بنادر قفل شده ، یعنی از نظر فیزیکی وجود دارد اما برای بارگیری جدید در دسترس نیست. آمارهای بازار نشان می‌دهد در اوج این ازدحام، تنها ۵۵ کشتی کانتینری با مجموع ظرفیت ۱۶۴ هزار TEU (کمتر از نیم درصد کل ناوگان جهانی) در وضعیت بیکار و آماده به کار باقی مانده بودند.

این کمبودِ عملیِ تناژ، بلافاصله اثر خود را روی بازار گذاشت؛ شاخص کانتینری شانگهای را بالا کشید و نرخ اجاره کشتی‌ها را در سطح بالایی نگه داشت، در حالی که قابلیت اطمینان به برنامه‌ریزی خطوط کشتیرانی به زیر ۶۵ درصد سقوط کرد.

در سال‌های گذشته، بیشتر تحلیل‌ها روی خطرات ژئوپلیتیک، ناامنی مسیرها و جنگ‌های منطقه‌ای متمرکز بود؛ اما رکوردشکنی اخیر نشان داد که زنجیره تأمین ممکن است وسط اقیانوس سالم بماند و در چند کیلومتر پایانی سفر، پشت دیوار بنادر متوقف شود.

با اینکه داده‌های بعدی نشان داد حجم کل کانتینرهای معطل‌مانده کمی کاهش یافته و به زیر چهار میلیون TEU رسیده است، اما هشدار کارشناسان پابرجا می‌ ماند؛ بحران بعدی زنجیره تأمین لزوماً با کمبود کشتی شروع نمی‌شود؛ گاهی تمام کشتی‌ها حاضرند اما بنادر یارای پذیرش آن‌ها را ندارند.