عربستان برای حفظ صادرات نفت فقط چند روز فرصت دارد!

سی‌نیوز* | در شرایطی که محدودیت تردد در تنگه هرمز کشورهای حاشیه خلیج فارس را مجبور کرده  به مسیرهای جایگزین صادرات نفت روی بیاورند ، آسیب به خط لوله شرق–غرب عربستان اکنون یکی از مهم‌ترین این مسیرهای جایگزین آنها را نیز با اختلال رو به‌ رو کرده است.

خط لوله شرق–غرب عربستان که میادین نفتی شرق این کشور را به بندر ینبع در ساحل دریای سرخ متصل می‌کند، در پی حملات پهپادی از مدار خارج شده است. وزارت انرژی عربستان روز جمعه ۲۰ شهریور اعلام کرد انتقال نفت از این خط لوله به‌طور موقت متوقف شده است. ریاض اعلام کرده پهپادهای مهاجم از خاک عراق پرتاب شده‌ اند.

تصاویر ماهواره‌ای منتشرشده پس از این حمله نیز خسارت قابل توجه به یکی از تأسیسات و ایستگاه‌های واقع در مسیر خط لوله را نشان می‌دهد. ارزیابی‌های اولیه درباره زمان بازگشت کامل این مسیر به مدار یکسان نیست و از چند روز تا چند هفته متغیر است. برخی برآوردها حداکثر زمان مورد نیاز برای تعمیر را حدود شش هفته اعلام کرده‌اند.

اهمیت این اتفاق بیش از خسارت به یک تأسیسات نفتی است. خط لوله شرق–غرب در ماه‌های اخیر به یکی از اصلی‌ترین ابزارهای عربستان برای کاهش وابستگی صادرات نفت خود به تنگه هرمز تبدیل شده بود. حدود ۴ میلیون بشکه نفت در روز از طریق این مسیر به ینبع منتقل می‌شد؛ نفتی که پس از رسیدن به دریای سرخ می‌توانست بدون عبور از هرمز راهی بازارهای جهانی شود.

برآورد منابع بازار نشان می‌دهد ذخایر موجود در ینبع می‌تواند در صورت ادامه توقف خط لوله، صادرات فعلی را تنها حدود پنج تا هفت روز پشتیبانی کند. عربستان ذخایر دیگری نیز در خارج از کشور در اختیار دارد، اما کارشناسان معتقدند بدون ازسرگیری جریان خط لوله، حفظ حجم کنونی صادرات از مسیر دریای سرخ دشوار خواهد بود.

موقعیت بندر ینبع در دریای سرخ به عربستان اجازه می‌دهد نفت را بدون عبور از هرمز صادر کند، اما نفتکش‌هایی که از این بندر به سمت اروپا حرکت می‌کنند همچنان با معادله امنیتی باب‌المندب و دریای سرخ مواجه‌اند.

در نتیجه، زنجیره صادرات نفت عربستان اکنون از دو جهت تحت فشار قرار گرفته است؛ در شرق محدودیت‌ها تنگه هرمز و در غرب، آسیب به خط لوله شرق–غرب و ریسک‌های موجود در دریای سرخ.

این شرایط می‌تواند علاوه بر قیمت نفت، بازار نفتکش‌ها را نیز تحت تأثیر قرار دهد. هرچه مسیرهای مستقیم محدودتر شوند، گزینه‌های حمل کاهش یافته و استفاده از مسیرهای طولانی‌ تر، ذخیره‌ سازی شناور و جابه‌ جایی‌های پیچیده‌ تر افزایش پیدا می‌کند؛ عواملی که در نهایت خود را در نرخ کرایه، هزینه سوخت و حق بیمه نشان می‌دهند.

رویترز گزارش داده است که اختلال در این خط لوله می‌تواند در صورت طولانی‌شدن، معادل حدود ۴ درصد از عرضه جهانی نفت را در معرض خطر قرار دهد؛ رقمی که نشان می‌دهد آسیب به این مسیر صرفاً یک مسئله داخلی برای عربستان نیست.