سی نیوز-سرویس بین الملل-* در میانه نوسانات شدید بازار انرژی و اختلال در مسیرهای کلیدی حملونقل دریایی، برخی شرکتهای بزرگ کشتیرانی از رویکردی متفاوت پرده برداشتهاند؛ رویکردی که نه مبتنی بر احتیاط بلکه بر پایه سرمایهگذاری بلندمدت در ناوگان است. در تازهترین نمونه یکی از بازیگران مهم این صنعت یعنی Hafnia با ثبت سفارش ساخت چند فروند نفتکش، بار دیگر توجه بازار را به سمت رفتار آیندهنگر شرکتهای فعال در بخش حمل فرآوردههای نفتی جلب کرده است.
بازار در حال بازتعریف؛ از اختلال تا فرصت
تحولات اخیر در گلوگاههای استراتژیک، بهویژه در مسیرهای انتقال انرژی، باعث شده الگوی تجارت دریایی دستخوش تغییر شود. افزایش طول مسیرها، محدودیت در عبور و مرور و رشد هزینههای حمل، تقاضا برای نفتکشها را در برخی بخشها تقویت کرده است. در چنین فضایی، اقدام به نوسازی یا توسعه ناوگان دیگر صرفاً یک تصمیم عملیاتی نیست، بلکه پاسخی مستقیم به شرایط جدید بازار محسوب میشود.
شرطبندی روی تداوم روندهای فعلی
سرمایهگذاریهای جدید در بخش کشتیسازی را میتوان نشانهای از انتظار شرکتها برای تداوم وضعیت کنونی دانست؛ وضعیتی که در آن ریسکهای ژئوپلیتیکی، نقش تعیینکنندهای در جریان تجارت ایفا میکنند. از این منظر، ورود به پروژههای چندساله ساخت کشتی، بهنوعی «قفلکردن ظرفیت» برای آیندهای است که احتمالاً با تقاضای بالا و محدودیت عرضه همراه خواهد بود.
رقابت برای سهم بیشتر در بازار آینده
همزمان با افزایش سن ناوگان جهانی و فشارهای ناشی از هزینه سوخت و الزامات زیستمحیطی، شرکتهایی که زودتر به سمت نوسازی حرکت میکنند، موقعیت بهتری برای بهرهبرداری از فرصتهای پیشرو خواهند داشت. در واقع، رقابت اصلی دیگر فقط بر سر حمل بار نیست، بلکه بر سر آمادگی برای شرایطی است که در آن مسیرهای سنتی دستخوش تغییر شده و بازیگران جدیدی وارد میدان میشوند.
فرصت ارتقای جایگاه ایران در نظم جدید تجارت دریایی
در شرایط فعلی که تجارت دریایی جهان تحت تأثیر تنشهای ژئوپلیتیکی وارد مرحله بازآرایی مسیرهای حملونقل و افزایش «هزینه ریسک» شده، کشور ما نیازمند یک رویکرد راهبردی و یکپارچه در حوزه دریایی است. این رویکرد باید از تمرکز صرف بر کنترل گلوگاهها فاصله بگیرد و به سمت مدیریت هوشمند کریدورهای دریایی با هدف حفظ نقش ژئوپلیتیکی همراه با جلوگیری از اختلال در جریان تجارت حرکت کند.
همزمان تقویت اتصال پسکرانهای بنادر از طریق توسعه شبکه ریلی، جادهای و لجستیکی، برای کاهش هزینه تمامشده حمل و افزایش کارایی زنجیره تأمین ضروری است. در سطح ساختاری نیز نوسازی ناوگان، توسعه خدمات ارزشافزوده بندری مانند سوخترسانی دریایی، خدمات فنی و مدیریت بار، و ارتقای نقش بنادر در زنجیره تأمین منطقهای باید در اولویت قرار گیرد.
در نهایت تنوعبخشی به کریدورهای ترانزیتی و ایجاد مسیرهای مکمل، میتواند تابآوری شبکه حملونقل دریایی کشور را در برابر شوکهای خارجی افزایش داده و جایگاه ایران را از یک مسیر صرف عبوری، به یک گره راهبردی در شبکه تجارت منطقهای ارتقا دهد.
نظرات بسته شده است، اما بازتاب و پینگ باز است.